ऑक्सिजनच्या भौतिक गुणधर्मांची माहिती
ऑक्सिजन, जीवनासाठी एक मूलभूत घटक, त्याच्या स्वरूपाला आणि वर्तनाला परिभाषित करणारे विशिष्ट भौतिक गुणधर्म दर्शवितो. नैसर्गिक आणि औद्योगिक प्रक्रियेतील त्याची भूमिका समजून घेण्यासाठी ही वैशिष्ट्ये महत्त्वपूर्ण आहेत.
वर्गीकरण
ऑक्सिजनचे वर्गीकरण अधातूमध्ये केले जाते. ते आवर्त सारणीच्या गट 16 मध्ये येते, ज्याला सामान्यतः चालकोजेन्स म्हणून ओळखले जाते. अधातू सामान्यतः उष्णता आणि विजेचे दुर्वाहक असणे, धातूसारखी चमक नसणे आणि सामान्य तापमानावर वायू किंवा ठिसूळ घन पदार्थांच्या स्वरूपात अस्तित्वात असणे यासारखे गुणधर्म दर्शवतात.
स्वरूप आणि अवस्था
मानक खोलीच्या तापमानावर (सुमारे 25 °C) आणि वातावरणीय दाबामध्ये, ऑक्सिजन प्रामुख्याने वायू म्हणून अस्तित्वात असतो. या वायुरूप अवस्थेतील त्याची निरीक्षण करण्यायोग्य वैशिष्ट्ये अशी आहेत:
- रंग: ऑक्सिजन वायू रंगहीन आहे. हे वैशिष्ट्य स्पष्ट आहे कारण दिल्ली किंवा बेंगळूरुसारख्या भारतातील विविध प्रदेशांमध्ये आपण रोज श्वास घेतो ती हवा 21% ऑक्सिजन असूनही पारदर्शक आणि अदृश्य असते.
- गंध: तो गंधहीन आहे, म्हणजे त्याला कोणताही विशिष्ट वास नसतो.
- चव: ऑक्सिजन वायू चवहीन आहे.
- पोत: वायू असल्यामुळे, ऑक्सिजनला पारंपारिक अर्थाने मूर्त पोत नसतो.
अवस्था संक्रमण तापमान
ऑक्सिजन अत्यंत कमी तापमानात त्याच्या भौतिक अवस्थेत बदल अनुभवतो.
- वितळण बिंदू: ज्या तापमानावर घन ऑक्सिजन द्रव ऑक्सिजनमध्ये रूपांतरित होते ते तापमान अंदाजे -218.79 °C आहे.
- उत्कलन बिंदू: ज्या तापमानावर द्रव ऑक्सिजन वायुरूप ऑक्सिजनमध्ये रूपांतरित होते ते तापमान अंदाजे -182.95 °C आहे.
हे लक्षणीय कमी वितळण आणि उत्कलन बिंदू पृथ्वीवरील सामान्य पर्यावरणीय परिस्थितीत ऑक्सिजनच्या वायुरूप अवस्थेचे सूचक आहेत.